Σάρκα και οστά θέλει να δώσει στο Μητρώο Ιδιοκτησίας Ακινήτων η ΑΑΔΕ γι’ αυτό και ξεκινάει μέσα στις επόμενες εβδομάδες την “απογραφή” ακινήτων. Εκατομμύρια ιδιοκτήτες θα κληθούν να δηλώσουν από το πώς χρησιμοποιούν τα ακίνητά τους μέχρι και τους τραπεζικούς τους λογαριασμούς μέσω των οποίων θα εισπράττουν εισοδήματα από ενοίκια.
Η ΑΑΔΕ θέλει να αποκτήσει για πρώτη φορά εικόνα όχι μόνο για την κατοχή ακινήτων, αλλά και για το ποια είναι η χρήση τους ενώ θα γίνει προσπάθεια ενοποίησης των δεδομένων που κρατάει η εφορία και με τα στοιχεία του κτηματολογίου ώστε η χώρα να αποκτήσει για πρώτη φορά μια ενιαία βάση δεδομένων για τα ακίνητα και να μην κινείται μόνο με υποθέσεις όταν ψάχνει να βρει τον αριθμό των κλειστών ακινήτων.
Το αμέσως επόμενο διάστημα αναμένεται να εκδοθεί η απόφαση με όλες τις λεπτομέρειες για τον πως θα γίνει η απογραφή και μετά θα προχωρήσουμε στην υλοποίηση.
Οι δύο βασικές υποχρεώσεις των ιδιοκτητών
Σύμφωνα με πληροφορίες, η ΑΑΔΕ προσανατολίζεται να ζητήσει από τους περισσότερους από 7 εκατομμύρια ιδιοκτήτες δύο συγκεκριμένες και βασικές ενέργειες, οι οποίες θα πρέπει να ολοκληρωθούν μέσα από μια απλοποιημένη διαδικασία:
-Δήλωση της χρήσης των ακινήτων: Οι φορολογούμενοι θα πρέπει να διευκρινίσουν αν το ακίνητό τους ιδιοκατοικείται, αν καλύπτει ίδιες ανάγκες (π.χ. εξοχικό ή δευτερεύουσα κατοικία), αν ενοικιάζεται ή αν παραμένει κλειστό. Σήμερα η πληροφορία αυτή δεν εντοπίζεται εύκολα από τις φορολογικές δηλώσεις, με αποτέλεσμα να ανθεί η φοροδιαφυγή (π.χ. ακίνητα που δηλώνονται κλειστά αλλά νοικιάζονται κρυφά, ή ακίνητα που εμφανίζονται ως ιδιοκατοικούμενα χωρίς να έχει κατατεθεί μισθωτήριο).
-Συσχετισμός με το Κτηματολόγιο: Οι ιδιοκτήτες θα κληθούν να συνδέσουν τα ακίνητα του ηλεκτρονικού περιουσιολογίου της εφορίας (Ε9) με τα αντίστοιχα στοιχεία του Κτηματολογίου. Η διαδικασία θα ακολουθήσει τη “συνταγή” των ασφαλισμένων ακινήτων, όπου ο πολίτης θα βλέπει την πληροφορία του Κτηματολογίου και θα τη συσχετίζει με το Ε9, επιλύνοντας το συχνό πρόβλημα των αποκλίσεων στα τετραγωνικά μέτρα μεταξύ των δύο αρχείων.
Οι 10 “δεξαμενές” χρήσης των ακινήτων
Με την ολοκλήρωση της απογραφής, όλα τα ακίνητα της χώρας θα ταξινομηθούν αυτόματα σε 10 συγκεκριμένες κατηγορίες:
-Ιδιοκατοικούμενα: Κύριες ή δευτερεύουσες κατοικίες.
-Ιδιοχρησιμοποιούμενα: Ακίνητα άλλων χρήσεων (π.χ. γραφεία) που χρησιμοποιούνται από τον ίδιο τον ιδιοκτήτη.
-Δωρεάν παραχωρούμενα: Ακίνητα που παραχωρούνται σε τρίτους (συνήθως συγγενείς), για τα οποία ο νόμος προβλέπει τεκμαρτό μίσθωμα 3% επί της αντικειμενικής αξίας.
-Μακροχρόνιες μισθώσεις.
-Βραχυχρόνιες μισθώσεις.
-Κενά ακίνητα: Όσα δεν χρησιμοποιούνται και δεν εμφανίζουν κατανάλωση ρεύματος.
-Ακίνητα με παραχωρημένα δικαιώματα εκμετάλλευσης.
-Ακίνητα υπό συμβάσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης (leasing).
-Ακίνητα με εξωσυμβατική χρήση.
-Ακίνητα υπό καθεστώς επίταξης.
Το χρονοδιάγραμμα και τα “αγκάθια” της διαδικασίας
Αν και ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε την εκκίνηση της απογραφής εντός του Ιανουαρίου με προθεσμία τριών μηνών για τους πολίτες, ο τεράστιος όγκος των πληροφοριών έφερε την πολύμηνη αναβολή. Από την απόφαση που θα εκδοθεί θα φανεί πότε θα ξεκινήσει η διαδικασία και ποια θα είναι τα χρονικά περιθώρια που θα δοθούν στους ιδιοκτήτες για να δώσουν τις ζητούμενες πληροφορίες.
Παράλληλα, καθυστερήσεις σημειώνονται και στο μέτρο της υποχρεωτικής καταβολής των ενοικίων αποκλειστικά μέσω τραπεζικών λογαριασμών. Η διαδικασία αυτή μετατέθηκε για τον Απρίλιο και μετά για τον Οκτώβριο καθώς εκκρεμούν οι οδηγίες της ΑΑΔΕ για κρίσιμα ζητήματα της αγοράς, όπως οι συνιδιοκτησίες, οι εκπρόθεσμες πληρωμές, οι κατασχέσεις λογαριασμών και οι περιπτώσεις απλήρωτων ενοικίων.
Έρχονται “κόφτες” και αυστηρές κυρώσεις
Η συμμετοχή στην απογραφή του ΜΙΔΑ δεν θα είναι προαιρετική. Το οικονομικό επιτελείο εξετάζει την επιβολή εμποδίων στις μεταβιβάσεις ή στις ενοικιάσεις για όσους ιδιοκτήτες δεν “απογράψουν” τα ακίνητά τους.
Από την άλλη, για την ηλεκτρονική πληρωμή των ενοικίων οι ποινές είναι ήδη θεσμοθετημένες και αυστηρές:
Για τους ιδιοκτήτες: Χάνουν την εκ του νόμου προβλεπόμενη έκπτωση 5% επί του φορολογητέου εισοδήματος από ενοίκια.
Για τους ενοικιαστές: Χάνουν το δικαίωμα επιστροφής ενοικίου ή την είσπραξη κοινωνικών επιδομάτων.
Από την πλευρά της, η ΠΟΜΙΔΑ έχει ήδη ζητήσει να δοθεί η δυνατότητα δήλωσης των επιπλέον πραγματικών τετραγωνικών (που θα προκύψουν από τη διασταύρωση με το Κτηματολόγιο) χωρίς την αναδρομική αναζήτηση φόρων, στα πρότυπα της ρύθμισης που είχε εφαρμοστεί στους δήμους προ τετραετίας.
