Λίγο μετά τις 12 το μεσημέρι αναμένεται να παρουσιαστεί ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο παρεμβάσεων για τη στήριξη του πρωτογενούς τομέα, από κυβερνητικό «κουαρτέτο» που συγκροτούν ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστας Τσιάρας, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρης Παπαστεργίου και ο υφυπουργός Οικονομικών Θάνος Πετραλιάς.
Το στίγμα της κυβέρνησης, όπως αποτυπώνεται και από το παρασκήνιο, μοιάζει να είναι απόλυτο: Το πακέτο θα μπορούσε να είχε συνδιαμορφωθεί με τους αγρότες, εφόσον είχε προηγηθεί ουσιαστικός διάλογος. Ωστόσο, με δεδομένο ότι –κατά την κυβερνητική ανάγνωση– οι εκπρόσωποι των μπλόκων δεν προσήλθαν σε μια παραγωγική διαδικασία συζήτησης, η κυβέρνηση εμφανίζεται αποφασισμένη να προχωρήσει μόνη της στην ανακοίνωση και, εφόσον χρειαστεί, στη νομοθέτηση των μέτρων. Κυβερνητικά στελέχη επιμένουν ότι «νομοθετούμε για τους πολλούς και όχι μόνο για τους λίγους αγροτοσυνδικαλιστές», επιχειρώντας να διαχωρίσουν τους αγρότες που αναζητούν λύσεις από εκείνους που επιλέγουν τη μετωπική σύγκρουση.
Το πακέτο μέτρων και η “αιχμή του δόρατος”
Κεντρικός πυλώνας των παρεμβάσεων είναι η νέα ρύθμιση για το αγροτικό ρεύμα. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, προβλέπεται ακόμη χαμηλότερη τιμή, με ανώτατο όριο τα 8,2 λεπτά ανά KWh για περίοδο δύο ετών, ενώ παράλληλα θα υπάρξει δυνατότητα εκ νέου ένταξης στο πρόγραμμα ΓΑΙΑ για όσους αγρότες έχασαν τη ρύθμιση.
Παρασκηνιακά καταγράφονται ισχυρές ενστάσεις από την πλευρά της ΔΕΗ, ενώ κυβερνητικά στελέχη αναγνωρίζουν ότι δεν υπάρχει αντίστοιχο μοντέλο επιδότησης αγροτικού ρεύματος σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Το σημείο αυτό αναδεικνύει τόσο το δημοσιονομικό όσο και το λειτουργικό βάρος της παρέμβασης, αλλά και την προσπάθεια της κυβέρνησης να παρουσιάσει το μέτρο ως «εξαιρετικό» και στοχευμένο.
Δεύτερη βασική ρύθμιση αφορά το αγροτικό πετρέλαιο. Προβλέπεται η δημιουργία ειδικής εφαρμογής που θα λαμβάνει υπόψη την κατανάλωση του κάθε αγρότη τα προηγούμενα χρόνια, ώστε η αγορά πετρελαίου στην αντλία να γίνεται με αφαίρεση του ΕΦΚ. Παράλληλα, μέχρι πρότινος βρισκόταν υπό συζήτηση και αναθεώρηση των επιδοτούμενων λίτρων ανά καλλιέργεια, τα οποία παραμένουν με βάση δεδομένα από το 2015.
Στην «ομπρέλα» των ανακοινώσεων εντάσσεται επίσης επιπρόσθετη επιδότηση ύψους 160 εκατ. ευρώ για απώλεια εισοδήματος και ζωικού κεφαλαίου, καθώς και η πρόβλεψη για αποζημίωση από τον ΕΛΓΑ στο 100% για ασφαλισμένες ζημιές, μαζί με άλλες συμπληρωματικές παρεμβάσεις.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και η παρουσία του υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης Δημήτρη Παπαστεργίου, που συνδέεται με νέα εφαρμογή για την ιχνηλάτηση πιθανών παράνομων «ελληνοποιήσεων» – ένα φαινόμενο που χαρακτηρίζεται «μάστιγα» για την ελληνική κτηνοτροφία, καθώς πιέζει τις τιμές και υπονομεύει τους εγχώριους παραγωγούς.
Η επόμενη μέρα: Κλιμάκωση ή εκτόνωση;
Μετά την ανακοίνωση και την εξειδίκευση των μέτρων, η κυβέρνηση θα περιμένει την απάντηση των αγροτών. Οι κινητοποιήσεις έχουν ήδη προαναγγείλει περαιτέρω κλιμάκωση την Πέμπτη, ωστόσο φαίνεται ότι ένα μέρος των αγροτών περιμένει ένα σήμα που θα λειτουργήσει ως «βαλβίδα εκτόνωσης».
Παρόλα αυτά, κυβερνητικά στελέχη εμφανίζονται συγκρατημένα στις προσδοκίες τους, θεωρώντας ότι οι αγροτοσυνδικαλιστές δεν θα υιοθετήσουν εύκολα μια στάση αποκλιμάκωσης. Επισημαίνουν ότι τις προηγούμενες εβδομάδες υπήρξαν παρασκηνιακά μηνύματα υπέρ του διαλόγου, τα οποία όμως δεν μετουσιώθηκαν σε αποφάσεις στις συνελεύσεις των μπλόκων, οδηγώντας στη σημερινή, πιο σκληρή, κυβερνητική γραμμή.
Στο κάδρο και ο αστυνομικός σχεδιασμός
Στο Μαξίμου αναμένεται σήμερα και συζήτηση με τον υπουργό Προστασίας του Πολίτη Μιχάλη Χρυσοχοΐδη για τον αστυνομικό σχεδιασμό, ενόψει της προοπτικής κλιμάκωσης από αύριο. Εφόσον επικρατήσει η λογική της έντασης, η κυβέρνηση φαίνεται έτοιμη να ενεργοποιήσει «χαρτί» διοικητικών και ποινικών κυρώσεων, ειδικά για τα τρακτέρ που παραμένουν παρατεταγμένα σε δρόμους και κόμβους, με τις αρχές να έχουν –όπως τονίζεται– προχωρήσει σε ταυτοποιήσεις ιδιοκτητών.
Συμπέρασμα
Το κυβερνητικό πακέτο εμφανίζεται ουσιαστικό, με επίκεντρο το κόστος ενέργειας και καυσίμων, αποζημιώσεις και νέα εργαλεία ελέγχου της αγοράς. Όμως ο πολιτικός του χαρακτήρας είναι εξίσου σημαντικός: πρόκειται για μια παρέμβαση που παρουσιάζεται ως μη διαπραγματεύσιμη στις βασικές της γραμμές, θέτοντας στα μπλόκα ένα δίλημμα “take it or leave it”.
Το ερώτημα που θα απαντηθεί άμεσα είναι αν τα μέτρα θα λειτουργήσουν ως βάση εκτόνωσης ή αν θα αποτελέσουν το σημείο εκκίνησης για ένα νέο γύρο σκληρής αντιπαράθεσης στους δρόμους.
