Με την άνοδο της θερμοκρασίας κάθε καλοκαίρι, αυξάνονται και οι εισαγωγές σε καρδιολογικές κλινικές, σύμφωνα με την Ελληνική Καρδιολογική Εταιρεία (ΕΚΕ). Η σχέση ανάμεσα στη ζέστη και την καρδιαγγειακή νόσο είναι επιστημονικά τεκμηριωμένη και αφορά εκατομμύρια ανθρώπους στη χώρα μας, όπως επισημαίνει η Ελληική Καρδιογική Εταιρεία, παρουσιάζοντας τα νεότερα δεδομένα και τα μέτρα προστασίας για τους καρδιοπαθείς.
Αυξημένος ο κίνδυνος θανάτου
Ο καύσωνας δεν είναι απλώς πηγή δυσφορίας. Για όσους πάσχουν από καρδιαγγειακά νοσήματα, αποτελεί αποδεδειγμένο παράγοντα κινδύνου με μετρήσιμες συνέπειες. Μετα-ανάλυση 54 επιδημιολογικών μελετών σε 20 χώρες, που δημοσιεύτηκε στο The Lancet Planetary Health, έδειξε ότι οι καύσωνες αυξάνουν τη θνητότητα από καρδιαγγειακά νοσήματα κατά περίπου 15% σε σχέση με περιόδους φυσιολογικών θερμοκρασιών.
Ο κίνδυνος εντείνεται όσο παρατείνεται η διάρκεια του καύσωνα. Μελέτη στο BMC Public Health κατέδειξε ότι όταν η μέγιστη θερμοκρασία υπερβαίνει τους 35°C για τέσσερις συνεχόμενες ημέρες, η καρδιαγγειακή θνητότητα αυξάνεται κατά 10%, ενώ από την πέμπτη ημέρα μπορεί να φτάσει έως και το 51%.
Τα άτομα άνω των 65 ετών κινδυνεύουν περισσότερο, καθώς σε παρατεταμένους καύσωνες διάρκειας πέντε ή περισσότερων ημερών η θνητότητα στην ηλικιακή αυτή ομάδα αυξάνεται κατά 24%, έναντι 18% στον γενικό πληθυσμό.
Η ατμοσφαιρική ρύπανση ως επιβαρυντικός παράγοντας
Ένας συχνά υποτιμημένος παράγοντας είναι η ατμοσφαιρική ρύπανση, η οποία επιδεινώνεται σημαντικά τους θερινούς μήνες. Οι υψηλές θερμοκρασίες ενισχύουν τον σχηματισμό τροποσφαιρικού όζοντος και αυξάνουν τις συγκεντρώσεις λεπτών αιωρούμενων σωματιδίων (PM2.5).
Μελέτες στο Journal of the American College of Cardiology δείχνουν ότι η έκθεση στα PM2.5 προκαλεί φλεγμονή του αγγειακού τοιχώματος, ενδοθηλιακή δυσλειτουργία και οξειδωτικό στρες — μηχανισμούς που επιταχύνουν την αθηροσκλήρωση και αυξάνουν τον κίνδυνο εμφράγματος, εγκεφαλικού και καρδιακής ανεπάρκειας.
Η Ελλάδα δεν εξαιρείται από το φαινόμενο. Τα αστικά κέντρα καταγράφουν συχνά υψηλές συγκεντρώσεις ρύπων κατά τους καλοκαιρινούς καύσωνες, ενισχυμένες από την κυκλοφοριακή συμφόρηση και τις δασικές πυρκαγιές. Για τους καρδιοπαθείς, ο συνδυασμός καύσωνα και ρύπανσης λειτουργεί συνεργικά, πολλαπλασιάζοντας τον κίνδυνο.
